[ امروز : شنبه 14 تیر 1399 ]

علفهاي هرز مزارع گندم شناسايي و مهار

مقدمه:


در بين تمامي گياهان زراعي، گندم بيشترين سطح زير کشت را در جهان دارد. تقريباً يک ششم از کل زمين هاي زراعي جهان زير کشت گندم است.گندم با سطح زير کشت حدود 6 ميليون هکتار در کشور و 000.053 هکتار در استان خراسان رضوي، مهم ترين محصول زراعي محسوب مي شود. يکي از عواملي كه بيشترين خسارت را به محصول گندم مي زند و نقش قابل توجهي در کاهش عملکرد آن دارد، علف هاي هرز است.
نحوه خسارت زايي علف هاي هرز:
1- آب و مواد غذايي مورد نياز گياه زراعي را جذب مي کنند.
2- با افزايش تعداد برگ ها، فضا را براي گياه زراعي كاهش مي دهند.
3- با گسترش ريشه خود و گاه با توليد مواد سمي، به محصول خسارت مي زنند.
4- با توليد بذرهاي فراوان، سبب نامرغوبي محصول و يا ايجاد مسموميت مي شوند.
5- جايگاه زندگي برخي از آفات و بيماري ها بوده و خود، عامل خسارت به محصول مي گردند.
شناخت دقيق علف هاي هرز و آشنايي با دوره زندگي آنها، به كشاورزان اين امكان را مي دهد تا با مديريت علمي، موجب افزايش محصول شوند. همچنين با استفاده مؤثر سموم و خودداري از مصرف بي رويه آن ها،
از بروز مقاومت در علف هاي هرز جلوگيري نمايند.
مهار علف هاي هرز گندم:
هدف از مهار علف هاي هرز، ريشه كني كامل آنها نيست، بلكه مهار در حد مطلوب است. براي اين منظور
روش هاي مختلفي وجود دارد. استفاده از آن روش ها به چند عامل بستگي دارد، از جمله:
گونه علف هاي هرز،
شرايط آب و هوايي منطقه،
نوع خاك،
كشت هاي متداول در منطقه،
امكانات قابل دسترس
و شرايط اجتماعي و اقتصادي.
روش هاي مهار علف هاي هرز:
1- پيشگيري:
يكي از اصول اوليه كشاورزي صحيح و ارزان ترين راه جلوگيري از خسارت علف هاي هرز مي باشد. پيشگيري شامل اقداماتي است كه از آلوده شدن و يا شدت گرفتن آلودگي يك منطقه جلوگيري مي كند.
مهم ترين اقدامات:
بوجاري و پاك سازي بذرهاي مصرفي، از علف هاي هرز.
جلوگيري از چراي دام هايي كه قبلاً در مزارع آلوده به علف هاي هرز تغذيه كرده اند و خودداري از مصرف
كودهاي حيواني يا خاك هاي آلوده به بذرها و باقيمانده علف هاي هرز.
جلوگيري از به بذر نشستن علف هاي هرز حاشيه مزارع و جوي هاي آبياري.
جلوگيري از ورود بذرهاي علف هاي هرز به مزارع، با استفاده از آب و ادوات كشاورزي.
بازديد از مزارع و از بين بردن لكه هاي آلودگي علف هاي هرز.
ضدعفوني بذرها و مبارزه با آفات خاكزي و بذرزاد که موجب توليد گياه قوي تر شده و رقابت آن را با
علف هاي هرز افزايش مي دهد.
2- روش هاي زراعي و مكانيكي:
تناوب زراعي: تناوب زراعي يعني اينكه در يك برنامه منظم، هر سال بخشي از مزرعه را به محصول معيني اختصاص دهيم. اين كار مي تواند استقرار علف هاي هرز در مزرعه را كاهش داده و مهار آنها را آسان تر كند.
رعايت اصول فني كاشت: كاشت به موقع، تهيه بستر مناسب، رعايت عمق كاشت، تقويت و حاصلخيزي خاك و مهار آفات و بيماري ها، مواردي است كه محصول را در رقابت با علف هاي هرز موفق مي كند. رعايت
تراكم كاشت بوته ها يكي از اقداماتي است كه سبب مي شود بوته هاي محصول زودتر فضا را پر كرده و با ايجاد سايه، از رشد علف هاي هرز جلوگيري نمايد.

وجين: كندن علف هاي هرز با دست يا ابزارهاي ابتدايي كشاورزي در مزارع كوچك و يا در مورد محصولاتي كه روش هاي ديگر مهار علف هاي هرز در آنها امكان ندارد، اقدام مناسبي است. شخم: علاوه بر آماده سازي بستر خاك، به مهار علف هاي هرز كمك مي كند.
1- شخم سطحي در زمان آيش:در ابتداي فصل بهار هنگامي كه علف هاي هرز در مراحل اوليه رويش هستند يك يا دو بار اقدام به استفاده ازپنجه غازي يا ديسك سطحي شود.
2- شخم پس از آبياري:چنانچه پس از تهيه بستر و پيش از كاشت محصول مزرعه را آبياري نماييم علف هاي هرز سبز شده و با يك شخم سطحي با پنجه غازي يا ديسك علف هاي هرز به زير خاك رفته ودر دوره رشد رويشي گندم از تراكم بسيار كمتري بر خوردار خواهند شد اين روش در مهار علف هرز چاودار بسيار موثر است. استفاده از رقم مناسب:چنانچه رقمي كشت شود كه با شرايط آب وهوايي و خاك سازگار نباشد در رقابت با علف هرز كه بومي منطقه است موفق نبوده و مغلوب خواهد شد. دقت در زمان مصرف كودهاي شيميايي: به خصوص لازم است، كود سرك پس از دفع علف هاي هرز داده شود.
3- مبارزه شيميايي: آخرين روش مبارزه بوده و در صورتي موفقيت آميز خواهد بود كه با استفاده از علف کش مناسب، در زمان و با ادوات مناسب انجام شود. همچنين بايد شرايط اقليمي هم مورد توجه قرار گيرد. آسيب زدن به سلامت انسان ها، آلودگي محيط زيست و آبهاي زير زميني، تغيير فلور علف هاي هرز، و ايجاد مقاومت در علف هاي هرز، مسائل و مشكلاتي هستند كه استفاده از علف كش ها به وجود مي آورد. اما به دليل افزايش جمعيت و نياز به تأمين غذا، در شرايط فعلي مصرف علف كش ها اجتناب ناپذير است، به نحوي که در كشورهاي پيشرفته 60 تا 85 درصد آفت كش هاي مصرفي را علف كش ها تشكيل مي دهند. نكات فني كاربرد علف كش ها در مزارع گندم: رعايت « يك علف كش انتخابي، بدون آسيب به گياه زراعي سبب از بين بردن علف هرز مي شود، مشروط به هر گياه زراعي در .» زمان، ميزان مصرف علف كش، شيوه كاربرد آنها و رعايت توصيه هاي كارشناسان مرحله مشخصي از دوره زندگي به علف كش متحمل بوده و از سوي ديگر علف هرز در دوره خاصي از رويش، به علف كش حساس مي باشد. شناخت اين زمان ها به كشاورزان كمك مي كند كه با علف هاي هرز به موقع و اصولي مبارزه كنند و سبب افزايش عملكرد محصول شوند. شناخت علف هرز و نوع علف كش ها، انتخاب علف کش با توجه طيف علف هاي هرز موجود در مزرعه، انتخاب روش صحيح سمپاشي، و رعايت زمان مناسب مبارزه، همراه با در نظر گرفتن توصيه هاي كارشناسان، از اصول مبارزه شيميايي علف هاي هرز مي باشد. علف كش ها را مي توان بر اساس شكل و طيف کنترل علف هاي هرز به سه گروه تقسيم كرد:
1- پهن برگ كش
2- كشيده برگ كش
3- دو منظوره
نكات مهم در كاربرد علف كش ها:
-1 در صورت فراهم بودن شرايط جوي، بهتر است در اولين فرصت )كه توصيه شده( از علف كش استفاده نمود، چرا كه با رشد علف هرز، از كارآيي علف كش كاسته مي شود.
2- در شرايطي كه گياه زراعي دچار تنش خشكي، سرما و كمبود مواد غذايي مي باشد، از به كار بردن علف كش ها نتيجه خوبي بدست نخواهد آمد.
3- آميختن علف كش ها براي گسترش دامنه تأثير، بايد بر اساس توصيه هاي كارشناسان باشد.
4- در مورد انتخاب نوع سمپاش، نوع نازل، ميزان آب مصرفي و در مجموع، كاليبراسون سمپاش بايد دقت لازم را بعمل آورده و از توصيه كارشناسان استفاده كرد. چرا كه در صورت رعايت نكردن مورد ذكر شده، از كارآيي علف كش كاسته مي شود و گاه بي تأثير شدن سموم علف كش را در پي خواهد داشت.
-5 به كارگيري علف كش ها )خصوصاً علف كش هاي هورموني( بعد از مرحله ساقه دهي، سبب بروز خسارت به گندم مي شود. به منظور آشنايي بيشتر كشاورزان گرامي، به عل فهاي هرز غالب استان وعل فك شهاي رايج اشاره ميشود براي انجام به موقع مبارزه شيميايي، در تصاوير نشريه، مرحله رشدي مناسب در علف هاي هرز پهن برگ 4 تا 6 برگي( براي مبارزه و نحوه شناسايي كشيده برگها ارائه گرديده است.
علف هاي هرز كشيده برگ در مراحل اوليه با مقايسه محل ساقه آغوشي برگ و وجود يا عدم وجود گوشواره و بلندي زبانك قابل شناسايي مي باشند شناسايي علف هاي هرز کشيده برگ
يولاف( (pps Avena
تيره: گندميان
دوره زندگي: يك ساله
دوره گل دهي: تابستان
مهار شيميايي در مزرعه گندم: استفاده ازسموم تاپيك، ايلوكسان، سافيكس، اسرت، آونج، پوماسوپر،
آپيروس، توتال ، شواليه
چچم( (pps lolioms
تيره: گندميان
دوره زندگي: يكساله
دوره گل دهي : اوايل تابستان
مهار شيميايي در مزرعه گندم: استفاده ازسموم تاپيك، ايلوكسان، گراسب، پوماسوپر، شواليه ، آپيروس ،
توتال
آرد حاصل از بذر چچم موجب سردرد، تهوع و مسموميت مي شود
خوني واش( (pps Phalaris
تيره: گندميان
دوره زندگي: يكساله
مهار شيميايي در مزرعه گندم: استفاده از سموم تاپيك، ايلوكسان، گراسپ، پوماسوپر، آپيروس، توتال،
شواليه، آكسيال
جوموشي( (munrim Hordeum
تيره: گندميان
دوره زندگي: يك ساله
كنترل شيميايي در مزرعه گندم: اکثر سموم علف كش بر روي اين علف هرز كارآيي ندارند. با اين وجود،
علف کش هاي آپيروس و توتال، قادر به مهار نسبي اين علف هرز هستند.
بروموس( (pps Bromus
تيره: گندميان
دوره زندگي: يك ساله
كنترل شيميايي در مزرعه گندم: علف كش آپيروس، توتال
دم روباهي-ارزن وحشي( (pps Sataria
تيره: گندميان
دوره زندگي: يك ساله
كنترل شيميايي در مزرعه گندم: استفاده از سموم تايك، ايلوكسان، گراسب، پوماسوپر، آکسيال
سموم كشيده برگ كش
سموم علف كش دو منظوره
علفهاي هرزپهن برگ
بابونه( (pps Anthemis
تيره: كاسني
دوره زندگي: يك ساله
دوره گل دهي: تابستان تا پاييز
کنترل شيميايي :گرانستار، توفوردي +ام ث پ آ، بروموکسينيل، آسرت
شقايق،گل عروسك( (pps Roemeria
تيره: شقايق
دوره زندگي: يك ساله زمستانه
کنترل شيميايي:گرانستار، توفوردي +ام ث پ آ، بروموکسنيل، آسرت
شلمي( (pps Rapistrum
تيره: شب بو
دوره زندگي: يك ساله با رويش زمستانه
کنترل شيميايي:گرانستار، توفوردي +ام ث پ آ، بروموکسنيل، آسرت

خردل وحشي( (pps Sinapis
تيره: شب بو
دوره زندگي: يك ساله با رويش زمستانه
کنترل شيميايي:گرانستار، توفوردي +ام ث پ آ، بروموکسنيل، آسرت
خاكشير تلخ( ( spp sisymbrium
تيره: كاسني
دوره زندگي: يك ساله زمستانه
کنترل شيميايي: گرانستار، توفوردي +ام ث پ آ، بروموکسنيل، آسرت
صابونك( (pps Silene
تيره:ميخك
دوره زندگي: يك ساله زمستانه
كنترل شيميايي:برومايسيد گرانستار توفوردي+ام ث پ ا توتال اپيروس
خارشتر( (pps Alhagi
تيره: بقولات
دوره زندگي: چند ساله )معمولاً در سال اول قادر به توليد گل نمي باشد
کنترل شيميايي : توفوردي- با توجه به اينکه از علف هاي هرز مزاحم عمليات برداشت گندم محسوب مي
شود، بهترين زمان مبارزه بعد از برداشت و زمان آيش است )حتماً با راهنمايي کارشناسان انجام شود(
تلخه بيان(تيره: بقولات (pps Glycyrrhaza
دوره زندگي: جوانه زني در بهار و گل دهي در ارديبهشت تا خرداد مي باشد .
مصرف اين گياه توسط دام ها به ويژه گوسفندان، علاوه بر مسموم کردن حيوان، سبب تلخ کردن شير و
غير قابل مصرف شدن آن مي شود
كنترل شيميايي:توفوردي+ام ث پ ا
هفت بند( (pps Polygonum
تيره: هفت بند
دوره زندگي: يک ساله
کنترل شيميايي:گرانستار، توفوردي +ام ث پ آ، بروموکسنيل
پنيرك) (pps Malva
تيره:پنيرک
دوره زندگي: يک ساله ياچند ساله
کنترل شيميايي:گرانستار، توفوردي +ام ث پ آ، بروموکسنيل
تلخه( spp Acroptilon )
تيره: روناس
دوره زندگي : يكساله- ساقه بالا رونده خشن و چسبناک. دوره گل دهي اواخر بهار تا پاييز
کنترل شيميايي: گرانستار، توفوردي +ام ث پ آ، بروموکسنيل، آسرت
سلمک( spp Chenopodium )
تيره:سلمک
دوره زندگي: يک ساله
کنترل شيميايي: گرانستار، توفوردي +ام ث پ آ، بروموکسنيل، آسرت
غربيلک( (pps Lamium
تيره: شب بو
دوره زندگي: يک ساله
دوره رويش : در تمام طول سال خصوصاً پاييز
کنترل شيميايي: گرانستار، توفوردي +ام ث پ آ، بروموکسنيل، آسرت
ترشك( (pps Rumex
تيره: هفت بند
دوره زندگي: چند ساله
کنترل شيميايي: توفوردي + ام ث پ آ
ازمک( (pps Cardaria
تيره: شب بو
دوره زندگي: چند ساله
دوره رويش : در بهار و گل دهي در اواخر بهار تا تابستان
کنترل شيميايي: گرانستار، توفوردي +ام ث پ آ، بروموکسنيل،آسرت

 

بذر

بذر 

ابزارآلات کشاورزی

ابزار آلات کشاورزی