[ امروز : دوشنبه 23 تیر 1399 ]

آبیاری، هرس، کود دهی، آفات و برداشت درخت سیب

مقدمه

135684 1306338147 sib01


سیب یک میوه شفتدار ، درختی از طبقه Malus است که عضوی از خانواده گل سرخیان بوده ( روزاسه) و در طول تاریخ کشت می شده است . بیشتر گروه سیب ها به گونه M. domestica یا پیوندی های آن تعلق دارند. اجداد وحشی سیب ها احتمالا" درختی به نام Malus sieversii بوده که هنوز هم در قزاقستان یافت می شود. محققان در حال مطالعه روی M. sieversii که در برابر بسیاری از بیماریها و آفات مقاوم است می باشند تا بتوانند یک سیب مقاوم تر در برابرسرما بوجود آورند.

تاریخچه درخت سیب
سيب يكي از انواع ميوه هايي است كه از زمان هاي بسيار قديم مورد استفاده قرار گرفته است. قديمي ترين آثاري كه به دست آمده مربوط به يك سيب فسيل شده است كه در حفاري هاي نزديك سوئيس كشف شده است و متعلق به ادوار ما قبل تاريخ مي باشد. در کلیه مناطق آب و هوایی خنک ، سیب غذای بسیار مهمی بوده است . سیب را می توان برای ماهها انبار نمود درحالیکه همچنان ارزش غذایی خود را حفظ می کند. سیب های زمستانی که در اواخر پاییز چیده شده و در دمای بالای انجماد در سردخانه یا اتاق سیب نگهداری می کنند از سال 1800 غذای مهمی در اروپا و آمریکا به شمار می رفته است. به طور كلي پرورش درختان سيب بر حسب رشد و نمو و شكل و اندازه طول تنه به سه دسته تقسيم مي شوند:
1- درختان سيب پاكوتاه
2- درختان سيب نيمه پابلند (متوسط)
3- درختان سيب پابلند.
معمولا براي توليد و پرورش درختان سيب پابلند و نيمه پابلند (متوسط) از پايه هاي بذري و در بعضي از موارد از پايه هاي غير بذري (انواع مالينگ ها) و براي درختان سيب پا كوتاه از پايه هاي غير بذري (مالينگ ها) استفاده مي شود. شكل تاج درخت كه در روي انواع اين گونه پايه ها تشكيل مي گردد و بر حسب چگونگي پرورش و تربيت آنها به صورت كروي، پهن و آزاد مي باشد. براي توليد ميوه سيب به ازاي هر ميوه سيب 60 تا 100 برگ سبز مورد نياز مي باشد تا به طور كافي ميوه را تغذيه كرده و رشد و نمو داشته باشد.

12

گرده افشانـــــــی
سيب يكي از درختان بومي است ولي در سطح وسيع در اقصي نقاط دنيا با درجه حرارتهاي مختلف كشت مي شود.بيش از صد نوع مختلف سيب وجود دارد و تعداد كمي از نژادهاي اصلاح شده ان توسط باغداران كاشته مي شود.بعضي از نژادهاي سيب سخت و ترش و بعضي ديگر شيرين و خوشمزه اند. مدیریت گرده افشانی بخش مهمی از پرورش درخت سیب محسوب می شود. قبل از کاشت درخت مرتب کردن تولید کنندگان گرده بسیار مهم است ( گونه های سیب یا سیبچه که تامین کننده گرده هایی فراوان ، رستنی و آمیزش پذیر هستند). ممکن است باغهای میوه دارای ردیفهای یک در میان گونه های گشنی پذیریا درختان سیبچه متناوب ویا شاخه های پیوند خورده سیبچه باشند. بعضی گونه ها گرده های بسیارمعدود یا گرده های نابارورتولید می کنند بنابراین گرده افشانان خوبی به حساب نمی آیند. پرورشگاههای گل و گیاه خوب دارای لیست گشنی پذیری گرده افشانان هستند.

گاهی اوقات پرورش دهندگانی که دارای باغستانهای قدیمی با یک گونه درخت هستند برای گرده افشانی ، دسته هایی از گلهای سیبچه را درون بشکه یا سطلهایی فراهم می کنند. پرورش دهندگان خانگی که دارای یک درخت بوده و فاقد گونه های دیگر در همسایگی اشان هستند نیز می توانند از این روش البته در مقیاس کوچک تر استفاده کنند.

پرورش دهندگان درخت هر سال هنگام گل دادن معمولا" از گرده افشانی هایی را برای جابجایی گرده تهیه می کنند. عموما"از کندو زنبورعسل استفاده می شود و انجام این کار توسط زنبوردارانی صورت می گیرد که در ازاء مزد به تهیه کندو مبادرت می ورزند. در باغات تجاری از زنبورهای کارگر باغی نیزبعنوان گرده افشانهــــــای مکمل استفاده می شود. چون آنها نیش نمی زنند احتمالا" پرورش دهندگان خانگی در مناطق حومه ازاین زنبورها استفاده می کنند. بعضی زنبورهای وحشی مثل زنبورهای درودگر و زنبورهای تک زی دیگر ممکن است به این امر کمک کنند. بعضی مواقع ملکه های زنبورهای درشت در باغات حضور دارند اما معمولا" تعدادشان به قدری نیست تا گرده افشانهای با اهمیتی به حساب آیند.

گرده افشانی ناکافی علائمی بسیارکم داشته و برای سیب ها ناگوار است و موجب کندی رسیده شدن میوه می گردد. برای ارزیابی گرده افشانی باید دانه ها را شمرد. سیبهایی که به خوبی گرده افشانی شده اند دارای 7 تا 10 دانه بابهترین کیفیت می باشند. سیبهایی که کمتر از 3 دانه دارند معمولا" نمی رسند و در اوایل تابستان از روی درخت خواهند افتاد. گرده افشانی نا مناسب یا نتیجه کمبود گرده افشانها و یا کمبود گرده تولید شده ویا به سبب شرایط آب و هوایی نامناسب برای گرده افشانی در زمان گلدهی می باشد.

13

سرما هنگام گل دهی
زماني كه شكوفه هاي سيب پر از شهد هستند و شرايط جوي نيز خوب است زنبورها مشتاقانه بر روي انها پرواز مي كنند.رنگ عسل سيب كهربايي روشن با كيفيت عالي مي باشد.چون گلهاي سيب در اوايل بهار باز مي شوند بنابر اين گنج بزرگي براي پرورش نسل زنبورعسل به شمار مي ايند. درختان سیب با خود آمیزش پذیر نیستند ونیاز به گرده افشانی بصورت دگرگشنی دارند.
یک مشکل کلی ، سرمای دیرهنگام است که موجب نابودی ساختارخارجی ظریف گل می شود. بهتر است برای فیلتر سازی هوا درختان درزمینهای شیبدارکاشته شوند اما شیب نباید رو به جنوب باشد ( در نیمکره شمالی) چون این کار موجب گل دادن زودرس درخت ودرنتیجه افزایش آسیب آن در برابرسرما خواهد شد. اگر سرما زیاد جدی نباشد می توان صبح قبل از تابش خورشید روی شکوفه ها روی درخت آب پاشید با این کار امکان نجات شکوفه ها وجود دارد. آسیبهای ناشی از سرما را می توان 24 ساعت پس از سرما تخمین زد. اگر مادگی گیاه به سمت عقب برگشته بود نشان دهنده ازبین رفتن گل و عدم تولید میوه خواهد بود.
وجود منبع آب در نزدیکی محل پرورش سیب موجب تاخیر گرمای بهار می شود که نتیجه این مزیت به تاخیرافتادن شکوفایی تا زمان به حد اقل رسیدن احتمال سرما می گردد. مناطقی از آمریکا مثل ساحل شرقی دریاچه میشیگان ، ساحل جنوبی دریاچه انتاریو و اطراف برخی دریاچه های کوچکتر که این تاثیر خنک کنندگی آب به همراه خاک مناسب و خوب زهکشی شده وجود دارد پرورش سیب را در این نواحی ممکن ساخته است .
پرورش دهندگان خانگی سیب احتمالاً امکان استفاده از منبع آب را ندارند اما آنها می توانند از شیبهای رو به شمال یا سایر ویژگیهای جغرافیایی برای تاخیراندازی شکوفایی در بهار استفاده کنند. درختان سیب ( یا هر میوه دیگر( که در آمریکا در شیبهای رو به جنوب کاشته شوند خیلی زود شکوفه داده و دربرابر سرمای بهار بسیار آسیب پذیر خواهند بود.

کاستن از بار درخت
درختان سیب هر دو سال مستعد باردهی است. اگر میوه را در مواقعی که درخت محصول زیادی دارد ، بار آن را کم نکنند موجب کاهش گل دهی در سال بعد خواهد شد. کم کردن از بار درخت حتی خارج از زمان آن ، به برداشت محصول قابل توجه درهرسال کمک می کند .

14

نحوه پرورش و هرس درختان سيب
در پرورش درختان سيب پاكوتاه لازم است نخست به سيستم و روش هاي مختلف پرورش درخت توجه نماييم. درختان سيب را مي توان بر حسب چگونگي شكل تاج به فرم هاي مختلف گرد و پهن پرورش داد. منظور از درختان به فرم گرد تربيت آزاد شاخه هاي اصلي در جهات مختلف مي باشد. اگر اين گونه درختان را از بالا نگاه كنيم داراي فرم كروي هستند. در بين فرم كروي فرم هاي ديگري با نام فرم هاي جامي، قيفي، مختلط و... قرار دارند. تشكيل فرم در تيپ كروي بستگي به چگونگي هرس دارد. عمليات هرس فرم جامي به شكل زير است:
اين فرم هرس به دو صورت انجام مي شود. هرس جامي با مركز باز، ديگري هرس جامي با محور. در نوع اول بازوهاي اوليه يا شاخه هاي اصلي اوليه از فاصله كوتاهي روي تنه واقع مي شوند در حاليكه در نوع محور دار، در طول بيشتري از بالاي تنه واقع مي شوند. هرس فرم جامي با مركز باز بدين ترتيب مي باشد.
سال اول
پس از كاشت نهال در صورت مناسب بودن شرايط از نظر فصل، آنها را از ارتفاع 60 سانتي متري سر برداري مي نماييم.
سال دوم
در آن سال جوانه هاي موجود در طول 60 سانتي متري نهال رشد كرده و توليد شاخه هايي مي نمايد. بايستي توجه داشته باشيم اسكلت نهايي درخت از اين سال شكل داده مي شود. براي اين منظور اوين شاخه را از 15 سانتي متر بالاي سطح خاك روي تنه انتخاب مي نماييم فواصل بين شاخه ها در طول تنه بايستي بين 15 تا 20 سانتي متر به طور متناوب باشد و در اين فواصل اگر شاخه يا جوانه هايي به طور نا به جا روييده باشد، حذف مي نماييم. معمولا در اين روش تعداد شاخه هاي باقي مانده بين 3 تا 5 عدد مي باشد. در مورد نهال هايي كه در سال اول كاشت داراي تعدادي شاخه مي باشند، عمليات هرس همانند عملياتي است كه در سال دوم روي نهال هاي يك تنه بدون انشعاب در سال اول انجام مي گيرد. در صورتي كه تعداد شاخه هاي باقي مانده جهت اسكلت درخت كافي نباشد براي تشكيل شاخه جديد در بالاي جوانه اي كه تبديل به شاخه جديد گردد، زخم كوچكي ايجاد مي نماييم تا جوانه تحريك شده و سريعا شاخه مورد نظر را توليد نمايد. در هر دو حالت لازم است پس از انتخاب شاخه ها و اسكلت بندي يك سوم طول دو شاخه را قطع و سربرداري مي نماييم.
سال سوم
در حالي كه شاخه هاي اصلي يا اسكلت اوليه بين 3 تا 5 شاخه باشند لازم است در اين مرحله فضايي براي 6 تا 10 شاخه ثانوي در نظر گرفته شود، زيرا در روي هر بازوي اوليه يا شاخه اصلي فقط 2 شاخه ثانوي باقي مي ماند تا نهال بتواند فرم اصلي و جامي خود را حفظ نمايد در اين مرحله در صورت لزوم شاخه هايي كه با تنه اصلي زاويه نامتناسب )كمتر از 60 درجه) دارند، توسط بازوهاي جدا كننده آنها را تنظيم مي نماييم. علاوه بر اين لازم است شاخه هاي نا به جايي كه روييده اند حذف كرد. همچنين شاخه هاي ثانويه را در اين مرحله به همان ترتيب نسبت يك سوم طول شاخه از جوانه اي كه به سمت بيرون است سربرداري مي نماييم. در سالهاي بعد عمليات هرس منحصر به تنظيم و حذف شاخه هاي نا به جا به منظور حفظ اسكلت و فرم درخت انجام مي شود. سپس هرس و سربرداري شاخه هاي جوان هر سال روي درخت انجام مي گيرد.
سال چهارم
روش هرس مشابه سال سوم می باشد . بخش صورتی نبایستی هرس شوند مگر اینكه آلوده به بیماری باشند . بخش های سیاه رنگ باید تا یك سوم آن هرس شوند.
سال پنجم
درختان به باردهی می رسند و شكل اصلی درخت تشكیل می شود.بخاطر داشته باشید میوه ها بطور انتهایی یا جانبی در روی سیخك های یك تا سه ساله یا بر روی شاخه هایی كه در سال قبل تولید شده اند ، بوجود می آید . پس از تشكیل فرم درخت وشروع باردهی میزان هرس به حداقل كاهش می یابد و هرس محدود به حذف شاخه های آلوده به بیماری ؛آفت زده ، شاخه های ضعیف ، خشك ، پاجوش و شاخه های مزاحم و پیر می گردد.

آفــــــــــات
درختان سیب در مقابل تعداد از بیماریهای قارچی و باکتریایی و آفات حشره ای آسیب پذیر هستند. تقریباً در تمامی باغات میوه برنامه های فعال سمپاشی برای حفظ کیفیت خوب میوه ها ، سلامتی درخت و محصول زیاد انجام می شود. یکی از جریانات در حال انجام در مدیریت باغها ، استفاده از IPM یا کنترل یکپارچه آفات است که سمپاشی های غیر ضروری را هنگام وجود آفت یا ( محتمل تر) هنگام کنترل طبیعی آنها کاهش می دهد.
سمپاشی برای آفات حشره ای نباید زمان شکوفه دهی انجام شود چون این امرموجب مرگ گرده افشانها می شود. و نیز در باغاتی که در آنها ازآفت کشها استفاده می شود نباید اجازه رشد گیاهانی که مورد توجه زنبورها هستند داده شود. شبدر سفید هلندی یکی از انواع فراوان علفها هستند که بسیاری از زنبورها در زمان تماس با گلهای آن در سطح باغات مسموم می شوند.
از بین بیشترین بیماریهـــــای خطرناک می توان به fireblight )بیماری باکتریایی) و دو بیماری قارچی به نامــــهای black spot وخال زدگی سیب ( cedar-apple rust ) اشاره کرد.
plum curlico جدی ترین آفت حشره ای محسوب می شود. سایر این آفات عبارتند از : کرم حشره و کرم سیب .
پرورش سیب بدون استفاده از مواد شیمیایی بسیار دشوار است اگرچه در تعداد معدودی باغ با استفاده از گونه های مقاوم در برابربیماری و کنترلهای پرورشی بسیارخوب این کاربصورت تجاری موفق ، انجام شده است. آخرین ابزاردر پرورش طبیعی ، اسپری کردن لایه نازکی ازخاک معدنی کائولین است که موجب تشکیل مانعی طبیعی در مقابل بعضی آفات شده و مانع آفتاب سوختی سیب می گردد.

15

برداشت
بیشتر درختان بالغ هر سال معمولاً 10- 5 بوشل ( 200- 100 کیلوگرم) محصول سیب دارند. سیبها را با استفاده از نردبانهای سه شاخه که بگونه ای طراحی شده اند تا بین شاخه ها ثابت شوند، برداشت می کنند. گونه های کمی که چیده نمی شوند ضمن رشد بسیار زیاد محصول فراوانی می دهند که تقریباً برداشت آن ممکن نیست. درختان کوتاه هر سال تقریبا" 5-3 بوشل ( 100-50 کیلوگرم) محصول به بار می آورند.
روش هاي برداشت:
الف) چيدن با دست
ب ) برداشت مكانيكي
ج) تكان دادن با دست
د) برداشت رايانه اي ( براي مكان هاي محدود با سيستم هاي كاشت داربستي)
- عمليات پس از برداشت :
1) جدا كردن مواد زائد از محصول
2) درجه بندي محصول از نظر سالم بودن، رسيده بودن، ريزي و درشتي، تحويل به كارخانه)
3) سرد كردن مقدماتي
4) استفاده از مواد شيميايي
5) علامت گذاري روي بسته
عمليات قبل از حمل و نقل: بسته بندي
اهداف بسته بندي : بهداشتي نمودن محصولات، آسان تر شدن قيمت گذاري و فروش محصولات، در پي داشتن رونق بازار و درآمد بالاتر.
بعد از بسته بندي عمليات حمل و نقل و نگهداري و انباركردن سيب ها در سرد خانه انجام مي شود.


منبع :http://www.behco-co.com/price/index.php?newsid=374

 

بذر

بذر 

ابزارآلات کشاورزی

ابزار آلات کشاورزی